Fi New York bħal f'Londra, ikun hemm kju quddiem it-tieqa tal-ġelat Taljan artiġjanali.
Tagħrafha qabel ma dduqu. Għandha tessut dens u bellusi, li jdub bil-mod f'ħalqek. Huwa magħmul minn riċetta artiġjanali, li ħafna drabi tiġi mgħoddija minn familja għal oħra. Jiġi prodott fi kwantitajiet żgħar, jum b'jum. Maħżun f'temperatura ogħla mill-ġelat prodott kummerċjalment, iżomm il-ħlewwa tiegħu. It-togħma hija diretta u rikonoxxibbli, għax kull ingredjent jieħu ċ-ċentru tal-palk minflok ma jisparixxi wara t-togħmiet u l-kuluri. Huwa prodott frisk u staġjonali, magħmul biex jiġi kkunsmat fl-istess jum.
Fi Brooklyn, l-istorja l-aktar irrakkuntata hija dik ta’ Alessandro Trezza. Huwa wasal fi New York fl-2012 bl-idea, li dak iż-żmien kienet naive, li jiftaħ ħanut tal-ġelat li juża biss ingredjenti friski, mingħajr bażijiet iffriżati importati mill-Italja. Illum, dik l-imħatra kibret fi grupp żgħir ta’ ristoranti b’disgħin impjegat bejn il-ħanut tal-ġelat oriġinali u r-ristoranti li nħolqu madwaru, bħar-ristorant Have & Meyer f’Williamsburg. Mhux ’il bogħod, żewġ aħwa oħra, Francesco u Fabio Cataldo, kitbu storja simili, li bdiet f’Bari. Fl-2014, fetħu l-ewwel Gelateria Gentile f’Williamsburg. Illum, diġà hemm ħames postijiet f’Manhattan, fil-West Village, Nolita, u l-Upper West Side, bil-għan iddikjarat li jilħqu għaxar sa tnax-il post madwar l-Istat ta’ New York.
F’Londra, l-istorja bdiet qabel. Fl-2004, meta Christian Oddono fetaħ l-ewwel ħanut tal-ġelat Oddono's f’Kensington, fejn ħadem bil-vanilla tal-Madagaskar, ċikkulata Franċiża, u pistaċċi Siċiljani. Għoxrin sena wara, għadu wieħed mill-ismijiet ewlenin tal-belt. Gelupo, marbuta mar-ristorant Bocca di Lupo, kibret miegħu. Aktar reċentement, Wave Gelato, imwielda minn karrettun immexxi minn żewġ Taljani żgħażagħ, saret l-aqwa marka emerġenti tal-ġelat fir-Renju Unit fl-2023.
Wara kull vetrina, kważi dejjem ikun hemm l-istess bijografija. Taljan li tgħallem is-sengħa mingħand ġenitur jew nannu, ħafna drabi f’ħanut tal-ġelat f’belt żgħira, u li ġarrha intatta għan-naħa l-oħra tad-dinja. Dan huwa l-każ ta’ Antonio, ġelattur Kalabriż f’Londra, li għadu jirrepeti l-ħiliet li tgħallem waqt li jara lil nannuh jaħdem. Dak li jispikka, fi New York bħal f’Londra, mhuwiex biss it-togħma. Huwa l-mod kif il-ġelat artiġjanali Taljan sar ambaxxatur għall-Italja. F’dinja dejjem aktar globalizzata ta’ togħmiet standardizzati, id-deċiżjoni li l-ġelat ikompli jsir bil-mod kif kien isir fil-kamra ta’ wara tal-familja saret, kważi b’kumbinazzjoni, strateġija rebbieħa.
Għalhekk, wara s-suċċess kummerċjali, tibqa’ storja sempliċi. Dik ta’ nies li telqu b’idea preċiża f’moħħhom u bix-xewqa li ma jittradixxuhiex, anke eluf ta’ mili ’l bogħod mid-dar. Kull kuċċarina mibjugħa fi New York jew Londra ġġorr magħha biċċa minn dik l-istorja.