Ikel tat-triq Siċiljan famuż magħmul bir-ross u mħawwar b'diversi modi. Savur per eċċellenza, bi ftit varjazzjonijiet ħelwin, iżda mhux apprezzat ħafna. Qed nitkellmu dwar l-arancina. Fil-fatt, diġà ddiskutejna s-supplì dehbi, iqarmeċ u delizzjuż f'"Santa Luċija u l-Festa Tagħha," f'Palermo. jum l-arancina, Fil Sinfonija għal Arancini u fi Jum Santa Luċija f'Palermo: Leġġenda Żgħira u Ħafna IkelIllum se nittrattaw id-dibattitu jaħraq dwar isimha. Arancina f'Palermo, arancino f'Catania. Mara fil-punent ta' Sqallija, raġel fil-lvant ta' Sqallija. Huwa wieħed mill-aktar suġġetti diskussi fid-dinja gastronomika. ArancinA jew ArancinO? Din hija l-mistoqsija.
L-Oriġini ta' Arancina jew Arancino
Jidher li kollox beda bl-Għarab. Bejn is-sekli 9 u 12, huma introduċew lill-Isqallin il-prattika li jirrumblaw ir-ross f’blalen. żagħfran fil-pala ta’ idek, biex jimtela bil-laħam tal-ħaruf. Madankollu, il-letteratura, il-kronaki, id-dizzjunarji, it-testi etnografiċi, u l-kotba tat-tisjir isemmu din il-preparazzjoni biss fit-tieni nofs tas-seklu 19. Jidher li oriġinat f’dak is-seklu bħala kejk tar-ross, kważi immedjatament trasformat fi speċjalità mielħa. L-isem tas-supplì, skont Salvatore C. Misjuba fi Dwar l-arancino/arancina, jista' jiġi mill-forma tal-larinġ iżda wkoll mill-kulur tagħha.
Fil-fatt, bl-Isqiljan il-kliem li jindika ismijiet ta’ kuluri huma ffurmati minn bażi nominali flimkien mas-suffiss –inu: oranġjo 'ta' kulur oranġjo'. Fid-djalett Sqalli l-frott tal-oranġjo è oranġjo u jsir oranġjo bit-Taljan reġjonali. Fid-djalett oranġjo ('arancia') jikkorrispondu għad-diminuttiv oranġjo għal 'larinġ żgħir', oranġjo fit-Taljan reġjonali. Għalhekk in-nom maskil użat biex jirreferi għas-supplì tar-ross. Id-distinzjoni bejn is-sessi fit-Taljan standard—femminil għall-ismijiet tal-frott u maskil għal dawk tas-siġar—ħarġet biss fit-tieni nofs tas-seklu għoxrin.
Partitarji ta' arancino vs arancina
L-Ingliżi m’għandhom l-ebda dubju: l-ikel tat-triq huwa maskili. Ippubblikat fiOxford English Dictionary, wieħed mill-aktar dizzjunarji prestiġjużi fid-dinja, kif huwa definit arancino, plural arancini "blalen tar-ross b'mili tajjeb, miksija bil-frak tal-ħobż u moqlija, tipikament servuti bħala antipast jew snack"". Il-Ministeru tal-Politiki Agrikoli, tal-Ikel u tal-Forestrija juża t-terminu fil-lista ta' Prodotti Agroalimentari Taljani Tradizzjonali arancini tar-rossIl-kittieb famuż Andrea Camilleri jiżdied mal-Ispettur Montalbano tiegħu (Il- L-arancini ta' Montalbano, 1999) jagħmel “arancino” l-isem familjari għal din il-ħlewwa għall-biċċa l-kbira tat-Taljani.
L-unika ċertifikazzjoni għal ballun tar-ross Jinstab fil-letteratura tal-aħħar tas-seklu dsatax fi Viċirej (1894) minn Federico De Roberto minn Katanja: il-“arancini ta’ ross kull wieħed kbir daqs bettieħa”. It-terminu ballun tar-ross ġie rreġistrat fid-dizzjunarju Zingarelli tal-1917 (“torta tar-ross u l-laħam ikkapuljat, fi Sqallija”) u minn Panzini fl-edizzjoni tal-1927. Sussegwentement l-isem arancino pprevali.
Iċ-ċelebrazzjoni tal-aranċina
Davide Enia, kittieb tad-drammi, attur, u rumanzier minn Palermo, jesprimi perfettament is-sentiment ta’ Palermitan meta jiffaċċja arancini:
Il-magħmudija b'korrettezza hija ġest ta' umiltà quddiem l-eċċezzjonalità tal-platt,
għax aħna li nieklu arancini, le,
Aħna ma nħobbux (biss) l-arancini, sfera bħal ballun awtosuffiċjenti.
Nru
Niċċelebraw l-arancini
aħna nqimuha,
hi u t-tondità solari tagħha, sfera tal-laħam jew tal-butir, ballun, oranġjo żgħir, mara. Il-bqija, il-bqija ma teżistix quddiem l-arancinA.
Anke l-kummiedjanti jgħidu tagħhom
Anke l-komiċi minn Palermo riedu jagħtu l-kontribut tagħhom għall-kawża. Roberto Lipari Fl-2015 kien ispirat minn Star Wars u wara ġlieda ma' arancini u arancine Fl-aħħar, jaqbel mal-avversarju tiegħu li n-nies ta’ Palermo u Catania jistgħu joqogħdu fuq l-istess mejda u jieklu s-supplì delizzjuż. Fl-2018, bħala mistieden fuq programm tar-radju, jispjega li l-isem arancina ġej mill-għamla tal-frott u għalhekk jiġi ppronunzjat "arancina." L-abitanti tal-punent ta’ Sqallija jippronunzjawh "arancino" għax huma ispirati mis-siġra tal-frott, il-larinġ.
B'ton ta' ċajta, ispirat mid-dokumentarji ta' Alberto Angela, fl-2019 Il-kambju maħlul iridu jxerrdu, bħala obbligu morali, il-kelma arancina dejjem aktar. Huma jużaw dizzjunarji tad-djalett u tat-Taljan u jintervistaw storiku tal-lingwa Taljana. L-investigazzjoni, li ta’ min jaqraha, tispjega li dawk li jużaw il-forma maskili Taljanizzaw il-mudell djalettali (arancinu jsir arancino), filwaqt li dawk li jgħidu arancina jużaw il-mudell Taljan (arancia, oranġa żgħira, imbagħad arancina). U biex jiċċaraw, imorru lejn il-kwartieri ġenerali tal-Accademia della Crusca. Filwaqt li d-dizzjunarju Zingarelli jelenka l-kelma arancina fl-1917, it-terminu arancino jidher fl-1942 u baqa’ fid-dizzjunarji minn dakinhar, x’aktarx għax hija l-aktar forma komuni.
konklużjonijiet
Jekk niġbru fil-qosor ir-riċerka fis-settur lingwistiku, nistgħu nikkonkludu li min jgħid oranġjo Taljanizza l-mudell morfoloġiku djalettali, filwaqt li min jgħid ballun tar-ross Jipproponi mill-ġdid il-mudell Taljan standard. Iż-żewġ varjanti oranġjo e oranġjo jikkoeżistu, bi prevalenza tal-femminil fl-użu bil-miktub u diffużjoni akbar tal-maskil fil-varjetajiet reġjonali mitkellma f'ħafna mill-peniżola.Akkademja Crusca iddeċieda li ż-żewġ forom huma korretti. Nistgħu biss inkomplu nieklu u niddiskutuha mingħajr ma nsibu soluzzjonijiet. Viva l-arancin-!!
